Alexa
Medya Siyaset

Çin, ABD’yi geçti

Çin, ABD’yi geçti

“Bu makale, yazarın 18.02.2018 tarihli yazısından güncellenmiştir.”

Amerikan Merkezi İstihbarat Teşkilatı CIA, her yıl Şubat ayının başlarındakendi resmî internet sitesinde her ülke için yayınladığı bilgi dosyalarındaki (Factbook) verilerden[[1]]yola çıkarak CIA’nın bile kabul ettiği Çin mucizesi karşısında, özellikle kısa bir ABD-ÇİN incelemelerimizi geçmiş yıllarda sizlere sunmuştum. Ancak bu yıl Haziran ayı bittiği halde CIA 2018 yılı bilgilerini yayınlamadı. Bu nedenle yazımızda kullandığımız bilgiler daha çok Dünya Bankasının yayınladığı bilgilere dayanmaktadır.

Bilindiği üzere, ülkelerin Gayrısafi Yurtiçi Hasılaları-GSYH’ları,ilgili ülkenin milli parası cinsinden vecari fiyatlarla fiyatlarla hesaplanır.Bir değerlendirme kıstası olarak, GSYH değeri o ülkedeki ortalama dolar kuruna bölünerek nominal değer bulunur. Ancak ülkelerin ekonomilerinin birbirleri ile mukayese etmekte bu değer kullanılamaz. Çünkü aynı ABD doları bazında ifade edilse de, ülkelerin enflasyon oranları ve yaşam standartları aynı olmadığından, dolar cinsinden GSYH’ları mukayese etmek doğru sonuç vermez. Bu eksikliği gidermek amacıyla her ülke için Satınalma Gücü Paritesi-SAGP (purchasingpowerparity-PPP) tabloları kullanılır. Her ülkenin ulusal parası cinsinden cari fiyatlarla hesaplanmış olan GSYH’ları, o ülke için verilen SAGP ile bölünerek dolara çevrilir ve birbiriyle daha anlamlı şekilde mukayese edilir hale gelir. Nitekim, CIA’nın bilgi dosyalarında her ülke için GSYH değerleri SAGP cinsinden verilerek kıyas yapılmaktadır.

CIA ve Dünya Bankası tahminleri çerçevesinde son altı yılda Satın Alma Gücü Paritesi-SAGP cinsinden ekonomik büyüklüklerine göre ilk oniki sırayı paylaşan ülkeler şöyledir:

Tablo 1: Ülkelerin Ekonomik Büyüklüklerine Göre Sıralaması, (GSYH-SAGP) Trilyon Dolar
201320142015201620172018*
 Dünya*105,040 Dünya107,500 Dünya115,100 Dünya119,400 Dünya126,688Dünya136,461
 ABD16,720 Çin17,630 Çin19,510 Çin21,270 Çin23,120Çin25,362
 Çin13,370 ABD17,460 ABD17,970 ABD18,560 ABD19,360ABD20,494
 Hindistan4,962 Hindistan7,277 Hindistan8,027 Hindistan8,721 Hindistan9,470Hindistan10,498
 Japonya4,729 Japonya4,807 Japonya4,658 Japonya4,932 Japonya5,405Japonya5,485
 Almanya3,227 Almanya3,621 Almanya3,842 Almanya3,979 Almanya4,150Almanya4,505
 Rusya2,553 Rusya3,568 Rusya3,471 Rusya3,745 Rusya4,000Rusya3,986
 Brezilya2,422 Brezilya3,073 Brezilya3,166 Brezilya3,135 Endonezya3,219Endonezya3,495
 İngiltere2,378 Fransa2,587 Endonezya2,839 Endonezya3,028 Brezilya3,243Brezilya3,366
 Fransa2,273 Endonezya2,554 İngiltere2,660 İngiltere2,788 İngiltere2,880İngiltere3,074
 Meksika1,845 İngiltere2,435 Fransa2,647 Fransa2,737 Fransa2,826Fransa3,073
 İtalya1,805 Meksika2,143 Meksika2,220 Meksika2,307 Meksika2,406İtalya2,543
 G. Kore1,666 İtalya2,066 İtalya2,174 İtalya2,221 İtalya2,307Meksika2,520

CIA’nın bile itiraf ettiği gibi, tablodaki verilere göre, batı emperyalist-kapitalist blokuna dahil ülkeler sıralamada küme düşmekte, onların yerleri giderek BRİC ülkeleri tarafından doldurulmaktadır. Böylece küresel olduğu iddia edilen ekonomik krizin, aslında batı liberal kapitalist sisteme ait olduğu ve küresel olmadığı açıkça görülmektedir.Nitekim (ABD+AB+Japonya) grubunun dünya ekonomisindeki payları yıllar itibariylekriz döneminde azalırken, krizin hafiflemesiyle beraber tekrar artış eğilimine girmiş, BRİC ülkelerinin payları düzenli şekilde artış göstermektedir.

Tablo-2: Dünya Ekonomisindeki Paylar, %

20112012201320142015201620172018
ABD+AB+Japonya43,042,037,337,141,842,544,448,7
BRİC25,225,726,729,434,236,939,838,2

Ama bu tablonun en önemli göstergesi, CIA’nın tahminlerinden çok daha önce Çin’in ekonomik büyüklük açısından ABD’yi geçerek 1. sıraya yükselmiş olmasıdır.Bunun kaçınılmaz sonucu olarak ABD’nin dünya ekonomisindeki payı azalırken, Çin’in payı artmaktadır.

Tablo-3:Dünya Ekonomisindeki Paylar, %

20112012201320142015201620172018
ABD18,618,319,216,215,615,515,315,02
ÇİN14,014,515,316,416,917,818,318,59

 

ABD ve Çin’in ekonomik yapılarının irdelenebilmesi için GSYH içindeki üç ana sektör olan; tarım, sanayi ve hizmetler sektörlerinin paylarını karşılaştırmak gerekir. Bu konudaki en belirleyici unsur, GSYH içindeki sanayi payıdır.

Görüldüğü üzere, Çin’in sanayi üretimi 2018 yılında ABD’nin sanayi üretimini 2,6 mislineulaşmıştır.ABD’nin GSYH’sının içindeki en büyük pay % 80,2 ile “hizmetler” sektörüne aittir.ABD hizmetler sektörünün içindeki en büyük pay ise “finansal işlemlere” aittir. Örneğin ABD Ticaret Bakanlığı Ekonomik Analiz Bürosu verilerine göre 2009 yılında finansal işlemlerin, hizmetler sektöründeki payı % 25,57’dir. [[2]]

Tablo-4: 2017 GSYH Sektör Payları, %
ABDÇİN
Tarım0,97,9
Sanayi19,140,5
Hizmetler80,051,6

Kaynak: CIA Factbook 2017

2018 yılı verilerini Nominal GSYH rakamlarıyla karşılaştırırsak, Çin’in sanayi üretiminin ABD’nin 1,4 misli olduğu görülür.

ABDTrilyon DolarÇİNTrilyon Dolar
Nominal GSYH20,494Nominal GSYH13,608
Tarım0,184Tarım1,075
Sanayi3,914Sanayi5,511
Hizmetler16,395Hizmetler7,022

Çin’in üretimden gelen ekonomik gücünün en önemli göstergelerinden birisi ise sıvı çelik üretim rakamlarıdır.

Dünya Çelik Birliği istatistiklerine [[3]]göre batı kapitalist sisteminin ekonomik krize yuvarlandığı 2007 yılından itibaren batı ülkelerinde çelik üretimleri azalırken, Çin’in üretimini sürekli artırmıştır. 2014 yılında Çin’in çelik üretimi, kendini takip eden diğer ilk üç ülkenin üretimleri toplamının üç (3) katını aşmıştır. Sürekli artan bu büyüklükteki çelik üretimi, ekonomik büyüme, bilimsel ve teknolojik gelişim göstergesi olup, giderek kalkınma ve refahın göstergesi olacaktır.

Nitekim yıllık sanayi üretimi ABD’nin 1,6 katı olan ve her sene artarak büyüyen Çin sanayi üretiminin arkasında inanılmaz büyüklükteki yetişkin teknik eleman ordusu bulunmaktadır. Çin’in üniversite mezunu sayısı 2013 verilerine göre yedi (7) milyonun üzerinde olup ABD’nin iki katıdır.[[4]]

Ancak daha önemli olan ise Çin’deki üniversite mezunlarının yarısı Bilim, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik (STEM) dallarından mezun olmaktadır.

2016 yılında bu dallardan mezun olanların sayısı 4,7 milyon kişi olup, ABD’den 8,3 misli fazladır.[[5]] Gelişen ve büyüyen sanayi yapısını besleyen yüksek nitelikli bilim adamı ve mühendis ordusu ile Çin, teknolojik yeniliğin önderliğini almıştır.

Bu durumu destekleyen bir diğer veri ise 1996-2018 yıllarında, bütün mühendislik dalları için üretilen ve atıf yapılan makale ve dokümanların ülkeler bazında sıralanmasında da gözlenmektedir.[[6]]

Tablo-5 : Mühendislik yayınları ve atıf sayıları
SıraÜlkeBelge sayısıAtıf yapılan belgeAtıf sayısı
1ÇİN2.069.5272.053.68211.553.684
2ABD1.863.3891.816.87225.868.131

Yapılan atıf sayısında ABD’nin yüksek görünmesinin sebebi, İngilizcenin yaygın kullanımından kaynaklanmaktadır.

SONUÇ

Bu verilerin gösterdiği en önemli sonuç; batı kapitalist sisteminin ekonomik liderliği kaptırdığı, büyük bir borç batağına saplandıkları, yaşadıkları ekonomik krizi “dünya”yamâletmeye çalışmalarına rağmen, krizin sadece kendilerinde olduğunu göstermesidir. Batı, bu krizde yitirdikleri sermayeyi geri kazanmak için ise kapitalizmin en vahşi yolunu tekrar seçerek, ilkel sermaye birikimi için emperyalist sömürge savaşlarına geriye dönmektedirler. Bunun kaçınılmaz sonucu ise Ortadoğu (maalesef Türkiye de dahil) ve Afrika ülkelerinde bölgesel kanlı çatışmaların uzun süre devam edeceği gerçeğidir.

Haluk Dural
DPT Eski Uzmanı
Millî Merkez Genel Sekreteri

[[1]]:https://www.cia.gov/library/publications/resources/the-world-factbook/rankorder/rankorderguide.html

[[2]]: http://www.bea.gov/industry/gpotables/gpo_action.cfm?anon=795267&table_id=26751&format_type=0

[[3]] : http://www.worldsteel.org/?action=stats&type=steel&period=latest

[[4]] : https://www.weforum.org/agenda/2017/04/higher-education-in-china-has-boomed-in-the-last-decade

[[5]] : Forbes, TheCountriesWithTheMost STEM Graduates [Infographic] 2.02.2017, https://www.forbes.com/sites/niallmccarthy/2017/02/02/the-countries-with-the-most-stem-graduates-infographic/#3dcf7e6d268a

[[6]] : SCImago, (n.d.). SJR — SCImagoJournal& Country Rank [Portal]. Retrieved DateyouRetrieve, from http://www.scimagojr.com

 

Haluk Dural

Haluk Dural

DPT eski Uzmanı.Millî Merkez Genel Sekreteri
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ